Học Hỏi Suy Tư

Chúa Nhật, Ngày 10 - 04 - 2005

Về Việc Bầu Cử Giáo Hoàng

    Ai Có Thể Được Bầu Làm Giáo Hoàng?
    Theo: “Tông Hiến Universi Dominici Gregis Về Việc Bầu Cử Giáo Hoàng.” Các Đức Hồng Y có thể bầu cho bất cứ một người nam Công giáo nào cũng được, không phân biệt tuổi tác hay chủng tộc, với điều kiện là người được bầu cũng phải là hoặc sẽ trở thành Linh mục và Giám mục nếu ông chưa được phong chức từ trước. Trên lý thuyết, ngay cả Bí tích Rửa Tội cũng không đòi buộc phải có trước, chỉ cần người được bầu có ý muốn được Rửa Tội sau đó, rồi được truyền chức Linh mục và phong chức Giám mục Rôma. Tuy nhiên trong thực tế, các Hồng Y chỉ quan tâm đặc biệt và chỉ bầu cho một trong các vị hiện diện thuộc hàng ngũ Hồng Y Đoàn. Hiện tại không có Hồng Y nào dưới 80 tuổi mà chưa là Linh mục và Giám mục.
    Vòng Bầu Phiếu Thứ Nhất. Các Hồng Y được quyền bầu phiếu phải bắt đầu cuộc bầu cử sớm nhất là 15 ngày và trễ nhất là 20 ngày, kể từ khi Đức Giáo Hoàng tạ thế. Cuộc bầu cử chính thức bắt đầu bằng một Thánh Lễ buổi sáng tại Đền Thánh Phêrô. Sau đó các Hồng Y đến Nguyện Đường Sistine, và nơi đây một lần nữa các ngài long trọng tuyên thệ tuân theo đúng luật lệ bầu cử, tôn trọng kết qủa bầu cử, bênh vực và bảo vệ quyền lợi Giáo Hội, và đặc biệt tuyệt đối “tuyệt đối giữ bí mật về tất cả mọi sự việc liên quan đến cuộc bầu cử Giáo Hoàng La Mã”. Tiếp theo vào buổi chiều, các Hồng Y ngồi vào ghế được kê chung quanh các bức tường của nguyện đường, và vòng bầu phiếu lần thứ nhất bắt đầu. Các Đức Hồng Y được trao phiếu bầu cử, trong đó có ghi hàng chữ tiếng Latinh “Eligo in summum Pontificem”, có nghĩa là “Tôi xin bầu lên chức vị Giáo Hoàng”. Các Hồng Y viết vào phiếu bầu tên người mà mình muốn bầu cho, gấp lại làm tư, giơ cao phiếu bầu và lần lượt từng vị tiến lên đặt phiếu bầu của mình vào một Chén Thánh lớn trên bàn thờ. Đức Hồng Y Thị Thần điều hợp việc kiểm phiếu với ba vị phụ giúp. Từng phiếu bầu được lần lượt mở ra và đọc lớn tên người được ghi trên phiếu bầu để các Hồng Y cùng theo dõi kết qủa. Một tổng kết được ghi nhận. Nếu tên vị nào được 2/3 (hai phần ba) tổng số phiếu bầu, vị đó được đắc cử Giáo Hoàng. Nếu không có vị nào đắc cử trong vòng bầu phiếu thứ nhất, cuộc bầu cử được tiếp tục ngày hôm sau. Mỗi ngày, bầu hai lần buổi sáng và hai lần buổi chiều; cứ sau mỗi hai vòng bầu cử, tất cả các phiếu bầu và giấy tờ ghi chép đều phải đốt bỏ. Các phiếu bầu được tẩm chất hóa học khi đốt khói ra màu đen, dấu hiệu cho thế giới bên ngoài biết là chưa bầu được Giáo Hoàng. Sau vòng bầu phiếu thứ 9 (tức sau 3 ngày bầu cử), các Hồng Y có thể quyết định nghỉ một ngày để xem xét và bàn thảo lại trước khi tiếp tục cuộc bầu cử. Sau đó cứ mỗi 7 vòng bầu cử, lại có thể nghỉ một ngày như trên. Sau vòng bầu phiếu thứ 30 (tức sau 12-13 ngày bầu cử), nếu vẫn chưa có vị nào đủ 2/3 (hai phần ba) số phiều đòi hỏi, các Hồng Y có thể biểu quyết -với đa số tương đối- chấp thuận để tiếp tục tự do bầu như trước, hoặc chỉ giữ lại hai vị nhiều phiếu nhất ở vòng 30 làm ứng viên cho vòng bầu thứ 31. Kể từ vòng thứ 31, chỉ cần đa số tuyệt đối hay đa số qúa bán (tức 50%+1) là được đắc cử Giáo Hoàng.
    Cuộc bầu cử cứ tiếp tục cho tới khi bầu được Giáo Hoàng mới. Không có giới hạn thời gian bầu cử là bao lâu, và cũng không giới hạn số vòng bầu cử là bao nhiêu. Tuy nhiên trên thực tế, cuộc bầu cử chỉ cần vài ngày là các Hồng Y bầu được Giáo Hoàng mới. Kể từ năm 1831 đến nay, chưa có cuộc bầu cử Giáo Hoàng nào kéo dài hơn 4 ngày.
    Đức Giáo Hoàng Mới
    Khi một vị có được số phiếu bầu đòi hỏi, ngài sẽ được vị Trưởng Hồng Y Đoàn hỏi rằng ngài có chấp nhận việc các Hồng Y bầu ngài làm Giáo Hoàng hay không, và nếu chấp nhận ngài lấy danh hiệu Giáo Hoàng là gì. (Việc đặt danh hiệu Giáo Hoàng là truyền thống bắt đầu có từ thế kỷ thứ X). Nếu người được đắc cử đồng ý chấp nhận, lập tức ngài trở thành Giám Mục Giáo Phận Rôma và là Giáo Hoàng đứng đầu Giáo Hội Công Giáo hoàn cầu. Cuộc bầu cử chấm dứt tại đây.
    Theo truyền thống, dấu hiệu đầu tiên cho thế giới bên ngoài biết đã bầu được Giáo Hoàng mới, đó là cho khói trắng bốc lên từ ống khói Nguyện Đường Sistine do việc đốt các phiếu bầu và các giấy tờ ghi chép vòng bầu cuối cùng có tẩm chất hóa học tạo thành khói trắng. Tiếp theo, các Hồng Y lần lượt tiến lên chúc mừng và hứa vâng phục Đức Giáo Hoàng mới.
    Từ sân thượng tiền đình Vatican Basilica, Hồng Y Phó Tế Trưởng (Senior Cardinal Deacon - hiện nay là Đức Hồng Y Jorge Arturo Medina Estévez) công bố với thế giới bằng tiếng Latinh “Habemus Papam”, nghĩa là “Chúng ta có Giáo Hoàng”, và tuyên bố danh hiệu của vi tân Giáo Hoàng. Đức Tân Giáo Hoàng xuất hiện trên sân thượng ban huấn từ và Phép Lành Cho Thành La Mã và Thế Giới “Urbi et Orbi”.